Έναρξη αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών των κόκκινων αλεπούδων για τη λύσσα μετά την εαρινή εμβολιαστική εκστρατεία του 2026

• Σας ενημερώνουμε για έγγραφο του ΥΠ.Α.Α.Τ. που αφορά στην Έναρξη ενεργητικής επιτήρησης (πρόγραμμα αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών των κόκκινων αλεπούδων για τη λύσσα), μετά την εαρινή εμβολιαστική εκστρατεία του 2026. Υπενθυμίζεται ότι:
  1. Η θανάτωση και συλλογή δειγμάτων αλεπούδων για τις ανάγκες της αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας του εμβολιασμού (ενεργητική επιτήρηση) διενεργείται α) εκτός κυνηγετικής περιόδου, αποκλειστικά από τα ήδη συγκροτημένα συνεργεία δίωξης των δασικών υπηρεσιών σε κάθε ΠΕ εφαρμογής του προγράμματος εμβολιασμού, κατόπιν σχετικής άδειας οπλοχρησίας και συλλογής από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας με συγκεκριμένο χρονικό και ποσοτικό περιορισμό και β) εντός της κυνηγετικής περιόδου, από κυνηγούς και ιδιωτικούς φύλακες θήρας των Κυνηγετικών Ομοσπονδιών που συνδράμουν είτε αυτοτελώς είτε ως μέλη των συνεργείων, με απαραίτητη προϋπόθεση την κατοχή άδειας θήρας σε ισχύ.
  2. Με σκοπό την αποτελεσματική αξιολόγηση του προγράμματος εμβολιασμών, καλούνται οι αρμόδιοι για τη συλλογή φορείς (συνεργεία δίωξης και κυνηγούς) όπως εστιάσουν κατά προτεραιότητα στην προσκόμιση ενήλικων αλεπούδων προς τις οικείες κτηνιατρικές υπηρεσίες.
  3. Προβλέπεται επιχορήγηση ύψους εβδομήντα πέντε ευρώ (75€) ανά αλεπού που θα προσκομίζεται άμεσα μετά τη θανάτωσή της στην τοπική κτηνιατρική αρχή, στο πλαίσιο αξιολόγησης του προγράμματος εμβολιασμών των ζώων της άγριας πανίδας έναντι του ιού της λύσσας (ενεργητική επιτήρηση) για το έτος 2026. Η διαδικασία σχετικά με τις επιχορηγήσεις για τη συλλογή δειγμάτων στο πλαίσιο της εφαρμογής του προγράμματος για τη λύσσα καθορίζονται στην υπ’ αριθ. 44441/20.02.2026 Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με θέμα «Έγκριση προγράμματος οικονομικών αποζημιώσεων, ενισχύσεων και λειτουργικών δαπανών που προκύπτουν από την επιβολή κτηνιατρικών μέτρων εξυγίανσης του ζωικού κεφαλαίου της χώρας, (διερεύνηση, πρόληψη, επιτήρηση, έλεγχος, εκρίζωση, έκτακτες επεμβάσεις), στο πλαίσιο εφαρμογής των ισχυουσών ειδικών κτηνιατρικών διατάξεων, για το έτος 2026» (Β’ 971).

  ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
  ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ
  ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ
  ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΖΩΩΝ
  ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ

  Το εθνικό πρόγραμμα επιτήρησης και καταπολέμησης της λύσσας περιλαμβάνει εκστρατείες ανοσοποίησης των ζώων της άγριας πανίδας (κόκκινες αλεπούδες), με την από αέρος διανομή εμβολίων-δολωμάτων. Οι εν λόγω εναέριες εμβολιαστικές εκστρατείες ξεκίνησαν το 2013, κατόπιν εμφάνισης κρούσματος του νοσήματος στη χώρα, τον Οκτώβριο του 2012. Εφαρμόστηκαν μία (1) φορά ετησίως κατά την τριετία 2013-2015, ενώ έκτοτε, εφαρμόζονται δύο (2) φορές το χρόνο (άνοιξη και φθινόπωρο).
  Επισημαίνεται ότι, σύμφωνα με τον υπ’ αριθ. 2021/620 Εκτελεστικό Κανονισμό (ΕΕ) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Ελλάδα συμπεριλαμβάνεται στον επίσημο κατάλογο των χωρών με καθεστώς απαλλαγής από τη λύσσα. Επιπλέον, ως συνέχεια αυτού, δημοσιεύεται στην επίσημη ιστοσελίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού για την Υγεία των Ζώων (World Organization for Animal Health, WOAH) η από 08.08.2024 δήλωση της χώρας μας σχετικά με το ελεύθερο καθεστώς της χώρας από το νόσημα. Η μακροχρόνια προσπάθεια που καταβλήθηκε για την απόκτηση του καθεστώτος αυτού, αναδεικνύει τη δέσμευσή της χώρας μας, σε εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, για τη διατήρησή του. Για τον σκοπό αυτό, είναι επιτακτική ανάγκη η συνέχιση της πραγματοποίησης του προγράμματος εμβολιασμών της άγριας πανίδας και η εντατική επιτήρηση του νοσήματος.
  Η εικοστή δεύτερη (22η) αντιλυσσική εμβολιαστική εκστρατεία ολοκληρώθηκε στις 18.05.2026, σε όλες τις Περιφερειακές Ενότητες (ΠΕ) που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα.
  Το πρόγραμμα αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών των ζώων-στόχων έναντι του ιού της λύσσας (ενεργητική επιτήρηση), που ακολουθεί την εαρινή εμβολιαστική εκστρατεία του 2026 θα διαρκέσει για δύο (2) μήνες, με πιθανότητα παράτασης. Οι βασικές λεπτομέρειες εφαρμογής του καθορίζονται στην υπ’ αριθ.
  61089/28660/11.03.2026 (ΑΔΑ: 9ΒΣΑ4653ΠΓ-ΡΝΨ) Απόφαση του Γενικού Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
  Ανάλογα με τις ημερομηνίες ολοκλήρωσης των εμβολιασμών, το πρόγραμμα ενεργητικής επιτήρησης-
  αξιολόγησης των εμβολιασμών ξεκινά ανά Περιφερειακή Ενότητα (ΠΕ) στις:
  • 05 Ιουνίου 2026, στις ΠΕ Έβρου, Ξάνθης, Ροδόπης,
  • 06 Ιουνίου 2026, στις ΠΕ Δράμας, Καβάλας, Σερρών,
  • 12 Ιουνίου 2026, στις ΠΕ Θεσπρωτίας, Πρέβεζας,
  • 15 Ιουνίου 2026, στις ΠΕ Καστοριάς, Κοζάνης, Φλώρινας,
  • 16 Ιουνίου 2026, στις ΠΕ Ημαθίας, Θεσσαλονίκης, Κιλκίς και
  • 18 Ιουνίου 2026, στις ΠΕ Γρεβενών, Ιωαννίνων, Πέλλας.
  Οι ως άνω περιοχές ενεργητικής επιτήρησης αναγράφονται αναλυτικά στους πίνακες 1 και 2 του Παραρτήματος
  Α του παρόντος εγγράφου και απεικονίζονται στο χάρτη του Παραρτήματος Β.
  Επισημαίνονται τα εξής:
  1. Ο απαιτούμενος αριθμός δειγμάτων ζώων ανά ΠΕ εμβολιασμού, στο πλαίσιο της ενεργητικής επιτήρησης αποτυπώνεται στον πίνακα 1 του Παραρτήματος Α του παρόντος. Με σκοπό την αποτελεσματική αξιολόγηση του προγράμματος εμβολιασμών, καλούνται οι αρμόδιοι για τη συλλογή φορείς (συνεργεία δίωξης και κυνηγούς) όπως εστιάσουν κατά προτεραιότητα στην προσκόμιση ενήλικων αλεπούδων προς τις οικείες κτηνιατρικές υπηρεσίες.
  2. Κρίνεται απαραίτητη η συμπλήρωση του πεδίου «Τοποθεσία συλλογής δείγματος/ Γεωγραφικές Συντεταγμένες σημείου συλλογής» στο έντυπο αποστολής δειγμάτων (Παράρτημα Γ) από κυνηγούς και φύλακες θήρας για το πρόγραμμα ενεργητικής επιτήρησης (αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των αντιλυσσικών
  εμβολιασμών).
  3. Η θανάτωση και συλλογή δειγμάτων αλεπούδων για τις ανάγκες της αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας του εμβολιασμού (ενεργητική επιτήρηση) διενεργείται α) εκτός κυνηγετικής περιόδου, αποκλειστικά από τα ήδη συγκροτημένα συνεργεία δίωξης των δασικών υπηρεσιών σε κάθε ΠΕ εφαρμογής του προγράμματος εμβολιασμού, κατόπιν σχετικής άδειας οπλοχρησίας και συλλογής από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας με συγκεκριμένο χρονικό και ποσοτικό περιορισμό και β) εντός της κυνηγετικής περιόδου, από κυνηγούς και ιδιωτικούς φύλακες θήρας των Κυνηγετικών Ομοσπονδιών που συνδράμουν είτε αυτοτελώς είτε ως μέλη των συνεργείων, με απαραίτητη προϋπόθεση την κατοχή άδειας θήρας σε ισχύ.
  4. Οι διαδικασίες εμβολιασμού, σήμανσης και μεταφοράς σκύλων που συνοδεύουν κυνηγούς διέπονται από τις διατάξεις του ν. 4830/17.09.2021 «Νέο πλαίσιο για την ευζωία των ζώων συντροφιάς - Πρόγραμμα «ΑΡΓΟΣ» και λοιπές διατάξεις» (Α’ 169), του ν. 4235/11.02.2014 «Διοικητικά μέτρα, διαδικασίες και κυρώσεις στην εφαρμογή της ενωσιακής και εθνικής νομοθεσίας στους τομείς των τροφίμων, των ζωοτροφών και της υγείας και προστασίας των ζώων και άλλες διατάξεις αρμοδιότητας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων» (Α’ 32) και της υπ’ αριθ. 331/10301/25.01.2013 Κοινής Υπουργικής Απόφασης «Πρόγραμμα Επιτήρησης και Καταπολέμησης της Λύσσας στην Ελλάδα» (Β’ 198).
  5. Προβλέπεται επιχορήγηση ύψους εβδομήντα πέντε ευρώ (75€) ανά αλεπού που θα προσκομίζεται άμεσα μετά τη θανάτωσή της στην τοπική κτηνιατρική αρχή, στο πλαίσιο αξιολόγησης του προγράμματος εμβολιασμών των ζώων της άγριας πανίδας έναντι του ιού της λύσσας (ενεργητική επιτήρηση) για το έτος 2026. Η διαδικασία σχετικά με τις επιχορηγήσεις για τη συλλογή δειγμάτων στο πλαίσιο της εφαρμογής του προγράμματος για τη λύσσα καθορίζονται στην υπ’ αριθ. 44441/20.02.2026 Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με θέμα «Έγκριση προγράμματος οικονομικών αποζημιώσεων, ενισχύσεων και λειτουργικών δαπανών που προκύπτουν από την επιβολή κτηνιατρικών μέτρων εξυγίανσης του ζωικού κεφαλαίου της χώρας, (διερεύνηση, πρόληψη, επιτήρηση, έλεγχος, εκρίζωση, έκτακτες
  επεμβάσεις), στο πλαίσιο εφαρμογής των ισχυουσών ειδικών κτηνιατρικών διατάξεων, για το έτος 2026» (Β’ 971).
  6. Με σκοπό τη βέλτιστη προετοιμασία και τον αποτελεσματικό συντονισμό της διαδικασίας συλλογής δειγμάτων, οι κτηνιατρικές αρχές των Περιφερειών και των ΠΕ, όπου διενεργείται το πρόγραμμα εμβολιασμού και ενεργητικής επιτήρησης των κόκκινων αλεπούδων για τη λύσσα παρακαλούνται να προβούν σε άμεση επικοινωνία και συνεργασία με τις κυνηγετικές ομοσπονδίες, κυνηγητικούς συλλόγους και οργανώσεις της περιοχής αρμοδιότητάς τους.
  Επισημαίνεται η ανάγκη εκ νέου ενημέρωσης των εμπλεκόμενων φορέων σχετικά με τον τρόπο συσκευασίας των δειγμάτων (σχετικό ενημερωτικό video υπάρχει στον ιστότοπο του ΥπΑΑΤ), τον αριθμό των ζώων που πρέπει να συλλεχθούν για την ενεργητική επιτήρηση-αξιολόγηση αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών (πίνακας 1, Παράρτημα Α), τη σημασία επικοινωνίας με τις κτηνιατρικές υπηρεσίες για την αποστολή των δειγμάτων ζώων, τη συμπλήρωση των συνοδευτικών εγγράφων και την προμήθεια από τις υπηρεσίες των απαραίτητων αναλώσιμων υλικών.
  Το απαιτούμενο συνοδευτικό έγγραφο που συμπληρώνεται από τους κυνηγούς/θηροφύλακες κατά την προσκόμιση των δειγμάτων-ζώων περιλαμβάνεται στο Παράρτημα Γ του τρέχοντος εγγράφου.
  Στο σημείο αυτό, ευχαριστούμε θερμά όλους τους συναδέλφους από τις κτηνιατρικές υπηρεσίες των Περιφερειών και των ΠΕ της χώρας, καθώς και όλους τους συνεργάτες, για την ουσιαστική συμβολή τους στην υλοποίηση του προγράμματος εμβολιασμών, η οποία διασφαλίζει τη διατήρηση του απαλλαγμένου από τη λύσσα καθεστώτος της χώρας μας.
  Παράλληλα, παρακαλούμε για την πιστή εφαρμογή του προγράμματος ενεργητικής επιτήρησης για τη λύσσα και παραμένουμε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε διευκρίνιση ή πρόσθετη πληροφορία.
  Η Αναπληρώτρια Προϊσταμένη της Διεύθυνσης Υγείας Ζώων
  
  Μπορείτε να δείτε αναλυτικά το έγγραφο, μαζί με τους Πίνακες και τα Παραρτήματα στον παρακάτω σύνδεσμο
  
  Έναρξη ενεργητικής επιτήρησης (πρόγραμμα αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών των κόκκινων αλεπούδων για τη λύσσα), μετά την εαρινή εμβολιαστική εκστρατεία του 2026